หน้าแรก / บทความ

,

FigCraft คืออะไร? โปรแกรมออกแบบฟรีที่เขียน Figma ใหม่ด้วย Rust จับชนกันทีละยก ใช้แทนได้หรือยัง

ภาพปกบทความ FigCraft คืออะไร? โปรแกรมออกแบบฟรีที่เขียน Figma ใหม่ด้วย Rust จับชนกันทีละยก ใช้แทนได้หรือยัง

ออกเวอร์ชันใหม่ 6 ครั้งใน 5 วัน นี่คือความเร็วที่ทีม FigCraft ใช้ไล่ตาม Figma อยู่ตอนนี้ ตั้งแต่ v0.2.0 วันที่ 10 ต.ค. ไปจนถึง v0.6.0 วันที่ 14 ต.ค. ทีมนี้น่าจะนอนน้อยกว่าดีไซเนอร์คืนก่อนส่งงานลูกค้าอีกครับ

FigCraft คือโปรแกรมออกแบบ UI และทำ prototype แบบโอเพนซอร์สที่ใช้ฟรี README ของโปรเจกต์บอกตรง ๆ ว่าเป็นการเขียน Figma ขึ้นใหม่ด้วยภาษา Rust ทั้งหมดแบบ clean-room แปลเป็นภาษาบ้าน ๆ คือทำโปรแกรมที่ใช้งานคล้ายกันขึ้นมาเองตั้งแต่ศูนย์ โดยไม่หยิบโค้ดของเจ้าของเดิมมาใช้

คนทำคือทีม ArtCraft กับคอมมูนิตี้ repo อยู่ที่ storytold/figcraft และ FigCraft เป็นหนึ่งในแอปชุด Crafting Apps ของทีมนี้ ส่วนบริษัท Figma ไม่ได้มาร่วมวงด้วย README เขียนแปะไว้ชัดเลยว่าไม่เกี่ยวข้องกัน

สรุปสั้น ๆ

  • FigCraft ใช้ฟรี เป็นโอเพนซอร์ส (MIT หรือ Apache-2.0) และไม่เกี่ยวกับบริษัท Figma
  • เครื่องมือหลักที่ดีไซเนอร์ใช้ทุกวันมีเกือบครบ ทั้ง auto layout, components, variants, prototype และ Dev Mode
  • ยังเป็น alpha และทีมประเมินเองว่าพร้อมแทน Figma สำหรับงานจริงราว 49%
  • การทำงานพร้อมกันหลายคนยังเป็นแค่รุ่นพรีวิว และยังไม่มีฟีเจอร์ AI ในตัว
  • ลองเล่นได้สบาย แต่ถ้าจะย้ายงานทั้งทีมมาตอนนี้ยังเร็วไป

FigCraft เวอร์ชันล่าสุดมีอะไรใหม่

v0.6.0 ทำให้โปรแกรมดูเป็นของพร้อมใช้ขึ้นเยอะ หน้า Home โชว์ไฟล์ล่าสุดเป็นการ์ดภาพตัวอย่าง มี starter template ให้เริ่มงานไว และมีโหมดเต็มจอให้ใช้แล้ว

ฝั่ง dev ได้ของเล่นใหม่คือ Dev Mode ที่สร้างโค้ด Leptos พร้อม Code Connect ได้ Code Connect คือการผูก component ในดีไซน์เข้ากับ component ตัวจริงในโค้ด dev จะได้ไม่ต้องเดาว่าปุ่มสีม่วงในไฟล์คือปุ่มไหนในโปรเจกต์ ไฟล์ .fig ที่ export ออกไปก็เก็บ variables หลาย mode และ shared styles ได้มากขึ้น ส่วนคนใช้ Windows โปรแกรมเปลี่ยนไปวาดภาพผ่าน Direct3D 12 แทน Vulkan

ถอยไปอีกสองวัน v0.4.0 เพิ่ม live session ในเบราว์เซอร์ เพิ่มเซิร์ฟเวอร์สำหรับทำงานร่วมกัน (figcraft-server) ที่แชร์ลิงก์และตั้งสิทธิ์ได้ มี branch ที่ review และ merge ได้ และมี team library ตามมาด้วย v0.5.1 ที่แชร์ไฟล์ด้วย join code ได้ทั้งผ่านเซิร์ฟเวอร์และในวง LAN เดียวกัน นั่งออฟฟิศเดียวกันก็ส่งรหัสให้เพื่อนเข้ามาดูงานได้เลย

FigCraft เทียบกับ Figma ทีละยก

ผมเอา README, ROADMAP และ release notes ของ FigCraft มาวางคู่กับเอกสารใน help.figma.com แล้วจับชนกันทีละเรื่อง

ตารางเทียบ Figma กับ FigCraft ด้าน collaboration, MCP และ AI, plugin และราคา
ข้อมูล: GitHub storytold/figcraft และ help.figma.com (ต.ค. 2026)

Vector และ auto layout

ยกนี้สูสีกันบนกระดาษ FigCraft มี vector network พร้อม Pen กับ Pencil, boolean ที่รวมรูปแล้วยังแก้ต่อได้ และเส้นที่ปรับความหนาไม่เท่ากันตลอดเส้นได้ auto layout ทำได้ทั้งแนวนอน แนวตั้ง wrap และ grid พร้อมขนาด Hug, Fill และ Fixed ซึ่ง Figma ก็มีแนวนอน แนวตั้ง และ grid เหมือนกัน

Components, variants และ variables

FigCraft มี main component, instance ที่ override ได้, component set แบบ variant และ variables ทั้งสี ตัวเลข ข้อความ และ boolean ที่มี mode กับ alias variables ก็คือค่ากลางที่ตั้งไว้ครั้งเดียวแล้วเอาไปใช้ทั้งไฟล์ เปลี่ยนสีแบรนด์ทีเดียวก็เปลี่ยนตามกันหมด

Figma มี components, variants และ interactive components ใช้ variables แบบ string, number, color และ boolean ใน prototype ได้ และมี mode ให้สลับค่า ส่วนเรื่อง alias แหล่งที่ผมใช้ไม่ได้พูดถึง

Prototype

FigCraft ทำ connection, transition, overlay, device frame และ presentation view ได้ และใช้ variables ร่วมกับเงื่อนไขใน prototype ได้ ยกนี้ Figma ก็ทำได้เหมือนกัน ทั้ง variables และเงื่อนไข if/else ใน prototype และยังมีแอปมือถือไว้พรีวิวงาน ฝั่ง FigCraft ยังไม่มีข้อมูลยืนยันเรื่องพรีวิวบนมือถือ

ทำงานพร้อมกันแบบ real-time

ยกนี้ Figma ทิ้งห่าง ไฟล์เดียวเชิญคนเข้าได้ 500 คน และแก้พร้อมกันได้ 200 คน

FigCraft มี live session ที่ซิงก์ cursor และ selection แล้ว undo ก็แยกรายคน ใครกดย้อนก็ย้อนเฉพาะงานตัวเอง ไม่ไปลบงานเพื่อนทิ้ง แต่ README ยังเรียกส่วนนี้ว่ารุ่นพรีวิวแรก ROADMAP ให้คะแนนความพร้อมแค่ 13% ส่วนระบบบัญชีและทีมยังอยู่ในรายการงานที่จะทำต่อจาก live session ครับ

Dev handoff

FigCraft มีแผง Inspect, annotation, รายการ ready for dev และสร้างโค้ดได้ทั้ง CSS, HTML, React, Leptos, SwiftUI และ Compose Figma มี Dev Mode สำหรับ inspect และส่งงานต่อให้นักพัฒนา ใช้กับแผนเสียเงินและที่นั่ง Full หรือ Dev และมีส่วนขยาย Figma for VS Code ให้ dev เปิดดูงานในโปรแกรมเขียนโค้ด ส่วน ROADMAP ของ FigCraft ระบุว่าไม่มีแผนทำ extension สำหรับ editor

Plugin, AI และ MCP

MCP คือช่องเสียบมาตรฐานที่ให้ AI assistant ต่อเข้ามาอ่านข้อมูลและสั่งงานโปรแกรมได้ ทุกเมนูใน FigCraft เป็นคำสั่งในระบบกว่า 400 คำสั่งที่เรียกได้ทั้งจาก UI, CLI, JSON และ MCP server

ฟังดูพร้อมรับ AI มาก แต่ ROADMAP ให้ฟีเจอร์ AI ในตัวเป็น 0% คือเตรียมช่องเสียบไว้ครบ แต่ยังไม่มี AI ของตัวเองให้ใช้ plugin ก็เป็นแบบ WebAssembly ของตัวเอง ที่รันแบบ sandbox หรือรันแยกอยู่ในกล่องของตัวเอง แต่ใช้ plugin ของ Figma ไม่ได้

Figma มี MCP server ทั้งแบบ remote และ desktop ที่อ่าน design context และเขียนลง canvas ได้ มี Figma agent และมี plugin จาก Community ให้เลือก ใครอยากดูว่า Figma ไปไกลแค่ไหนกับ AI agent อ่านต่อได้ที่ Figma Specs คืออะไร

ราคาและไลเซนส์

FigCraft ฟรีและเป็นโอเพนซอร์สภายใต้ MIT หรือ Apache-2.0 Figma มีแผน Starter ฟรี ส่วนแผนเสียเงินคิดตามที่นั่ง Full, Dev และ Collab ราคาล่าสุดดูได้ที่หน้า pricing ของ Figma

แพลตฟอร์มและไฟล์

ข่าวดีของสาย Linux อยู่ตรงนี้ FigCraft เป็นแอป native บน macOS, Windows, Linux และ FreeBSD และรันในเบราว์เซอร์ผ่าน WebAssembly ได้ด้วย ใช้งาน offline ได้ ไม่ต้องสมัครบัญชี และไม่มี telemetry หรือการส่งข้อมูลการใช้งานกลับไปหาผู้พัฒนา

Figma มีแอปเดสก์ท็อปบน macOS กับ Windows ส่วนคนใช้ Linux ต้องเปิดผ่านเบราว์เซอร์ FigCraft เปิดไฟล์ .fig ของ Figma ได้ แต่ทีมบอกเองว่าเปิดได้เท่าที่ทำได้ ไม่รับประกันว่าจะครบทุกอย่าง และ README ยังบอกว่ายังไม่ได้ทดสอบกับไฟล์ Figma จริง

ความเสถียร

FigCraft ยังเป็น alpha และ README บอกให้เตรียมใจเจอจุดที่ยังไม่เรียบร้อย ROADMAP วันที่ 13 ต.ค. ให้ความเสถียร 55% และความพร้อมสำหรับงานจริงราว 53% ส่วน README บอก 49% ผมคิดว่าตัวเลขในบ้านเดียวกันยังไม่ตรงกันเพราะโค้ดขยับเร็วจนเอกสารตามไม่ทัน

กระทบคนทำเว็บและดีไซเนอร์อย่างไร

คนที่ได้ประโยชน์ชัดสุดคือสาย Linux ที่รอแอปออกแบบแบบ native มานาน และทีมที่อยากเก็บไฟล์ไว้ในเครื่องหรือตั้งเซิร์ฟเวอร์เอง

ส่วนตัวผมคิดว่าเรื่องที่ต้องระวังคือการแชร์ไฟล์ การแชร์ผ่านเซิร์ฟเวอร์สาธารณะไม่ได้เข้ารหัสแบบ end-to-end เซิร์ฟเวอร์เก็บไฟล์แบบไม่เข้ารหัส และไฟล์ที่ไม่มีใครเปิด 30 วันอาจถูกลบ งานลูกค้าที่ติดสัญญาห้ามเปิดเผยจึงไม่ควรแชร์ผ่านเซิร์ฟเวอร์สาธารณะเด็ดขาดครับ

แล้วตกลงใช้แทน Figma ได้หรือยัง

ผมมองว่ายังไม่ถึงเวลาย้ายงานทีมออกจาก Figma ถ้าให้ผมแนะนำ ใครเป็นนักพัฒนา Rust ใช้ Linux หรือทำงานออกแบบคนเดียวที่ไม่ต้องส่งไฟล์ .fig ต่อให้ใคร ลองโหลดมาเล่นได้เลย ของที่ยังขาดคือระบบบัญชีและทีม การทำงานพร้อมกันที่นิ่ง ฟีเจอร์ AI ระบบ plugin ที่มีของให้เลือกเยอะ และการเปิดไฟล์ Figma ที่ผ่านการทดสอบกับงานจริง

คำถามที่ผมอยากโยนกลับไปคือ ถ้าวันหนึ่งตัวเลขความพร้อมของ FigCraft แตะ 90% จริง ทีมคุณกล้าทิ้งไฟล์ Figma ที่สะสมมาหลายปีไหม หรือความเคยชินจะชนะของฟรีอยู่ดี

คำถามที่พบบ่อย

FigCraft ฟรีไหม

ฟรี เป็นโอเพนซอร์สภายใต้ MIT หรือ Apache-2.0 เลือกได้อย่างใดอย่างหนึ่ง

FigCraft เปิดไฟล์ Figma ได้ไหม

เปิดไฟล์ .fig ได้ แต่ไม่รับประกันว่าจะครบทุกอย่าง และ README ระบุว่ายังไม่ได้ทดสอบกับไฟล์ Figma จริง ส่วนการ export .fig ยังเป็นแบบทดลองตาม release notes

FigCraft ใช้ plugin ของ Figma ได้ไหม

ไม่ได้ FigCraft ใช้ plugin แบบ WebAssembly ของตัวเอง

FigCraft เกี่ยวข้องกับ Figma หรือไม่

ไม่เกี่ยวข้อง README ระบุว่าไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้อง ไม่ได้รับการสนับสนุน และไม่ได้รับการรับรองจาก Figma, Inc.

แหล่งข้อมูล

อยากได้เว็บ WordPress ที่พร้อมสำหรับ AI และ SEO?

Sodiadesign ออกแบบและพัฒนาเว็บด้วย WordPress วางโครงสร้างให้ค้นเจอง่าย โหลดเร็ว และดูแลต่อได้เอง

บทความก่อนหน้า
บทความถัดไป